Cytologia należy do badań, które każda kobieta powinna wykonywać regularnie. Badanie to jest niezwykle pomocne do diagnozowania raka szyjki macicy, który rozwija się przez wiele lat zanim zacznie dawać objawy. Prewencja jest w tym przypadku bardzo ważna, ponieważ im wcześniej wykryty rak szyjki macicy, tym większe są szanse na pełne wyleczenie a cytologia odgrywa w tym ogromną rolę.

Na czym polega cytologia?

Cytologia to nisko inwazyjne, bezbolesne i całkowicie bezpieczne badanie, wykonywane w gabinecie ginekologicznym. Pacjentka leżąc na fotelu ginekologicznym ma zakładany wziernik, a lekarz pobiera komórki nabłonka z szyjki macicy za pomocą specjalnej szczoteczki cytologicznej. Komórki nabłonka umieszczane są na szkiełku a następnie w laboratorium są barwione i oglądane pod mikroskopem.

 

Jak często powinno się wykonywać cytologię?

Kobietom, które ukończyły 18-20 rok życia zaleca się, aby wykonywały cytologię regularnie. Jeśli kobieta jeszcze nie rozpoczęła jeszcze współżycia, wystarczy badanie raz na około 3 lata. Natomiast pozostałym kobietom zaleca się wykonywanie cytologii raz do roku w trakcie rutynowej wizyty ginekologicznej. Niestety badanie to można wykonać na NFZ jedynie raz na 3 lata, zatem pozostałe badania muszą być sfinansowane z własnej kieszeni.

Aby przygotować się do cytologii, najlepiej na 4 dni przed planowaną wizytą u ginekologa zaprzestać przyjmowania globulek dopochwowych. Na 2 dni przed pobraniem wymazu lepiej unikać długich kąpieli oraz nie podejmować współżycia seksualnego. Najlepszym czasem na pobranie wymazu do cytologii jest 10-20 dzień cyklu, wykluczona jest możliwość cytologii w trakcie miesiączki.

 

Faktem jest, że w większości przypadków raka szyjki macicy za chorobę odpowiada wirus brodawczaka ludzkiego, którym można się zarazić poprzez kontakty płciowe. Rzadko, jednak zdarzają się przypadki zachorowania na raka szyjki macicy u kobiet, które nie rozpoczęły współżycia dlatego badanie cytologiczne zalecane jest dla wszystkich kobiet.

 

Wynik cytologii – jak go interpretować?

Na wynik badania cytologicznego oczekuje się zwykle około 2 tygodni. Większości gabinetów ginekologicznych praktykuje metodę informowania pacjentki o wyniku cytologii telefonicznie w przypadku, gdy wynik jest inny niż prawidłowy. Wówczas ustalana jest także konsultacja z lekarzem prowadzącym, który objaśnia wynik i włącza niezbędne w danym przypadku leczenie. W pozostałych przypadkach wynik jest do odbioru w dogodnym terminie.

Wyniki cytologii są opisywane przez laboratorium według klasyfikacji Bethesda w następujący sposób:

  • Prawidłowy,
  • LSIL / CIN I – oznacza śródnabłonkowe zmiany dysplastyczne o małym stopniu,
  • HSIL / CIN II lub CIN III – oznacza śródnabłonkowe zmiany dysplastyczne o dużym stopniu.

Trzeba zaznaczyć, że widząc nieprawidłowy wynik cytologii nie należy wpadać w panikę, gdyż nie zawsze oznacza on raka szyjki macicy. Stany zapalne szyjki macicy lub infekcje grzybicze również mogą mieć odbicie w wynikach cytologii. W przypadku, gdy samodzielnie odbieraliśmy wynik z laboratorium należy niezwłocznie udać się do lekarza, który właściwie zinterpretuje wyniki

 

Czy cytologia ogranicza występowanie raka szyjki macicy?

Cytologia jest badaniem wykrywającym zarówno komórki nowotworowe jak również stany przedrakowe, zanim zdążą się rozwinąć na dobre i u pacjentki pojawią się jakiekolwiek objawy. Dlatego tak ważna jest częstotliwość i regularność badań, najlepiej raz do roku. Badanie cytologiczne, poza zmianami nowotworowymi, wykrywa także stany zapalne oraz nadżerki występujące w szyjce, co pomaga w podjęciu leczenia.