Tagi:
zaburzenia trzustka diabetyk cukrzyca

W ostatnich latach w środowisku medycznym coraz częściej mówi się o nowej, odrębnej postaci cukrzycy – cukrzycy typu 5. To schorzenie zostało oficjalnie sklasyfikowane w 2023 roku przez International Diabetes Federation jako osobna jednostka chorobowa. Odróżnia się ono zarówno od cukrzycy typu 1, jak i typu 2, ponieważ ma zupełnie inne podłoże i dotyczy specyficznej grupy pacjentów.

Czym jest cukrzyca typu 5?

Cukrzyca typu 5 to inaczej cukrzyca związana z niedożywieniem (ang. malnutrition-related diabetes). Najczęściej występuje u osób:

przewlekle niedożywionych,

z niską masą ciała,

żyjących w krajach o ograniczonym dostępie do pełnowartościowej żywności,

młodych dorosłych z krajów rozwijających się.

W przeciwieństwie do:

cukrzycy typu 1 – która ma podłoże autoimmunologiczne,

cukrzycy typu 2 – która wiąże się głównie z insulinoopornością i otyłością,

cukrzyca typu 5 wynika przede wszystkim z zaburzonego rozwoju i funkcjonowania trzustki spowodowanego długotrwałym niedożywieniem we wczesnym okresie życia.

Jak rozwija się cukrzyca typu 5?

Długotrwały niedobór białka i kalorii może prowadzić do:

nieprawidłowego rozwoju komórek beta trzustki,

zmniejszonej produkcji insuliny,

zaburzeń metabolicznych w dorosłym życiu.

Organizm chorego produkuje insulinę, ale w zbyt małej ilości. Co ważne, nie występuje tu typowa insulinooporność charakterystyczna dla cukrzycy typu 2 ani proces autoimmunologiczny jak w typie 1.

Objawy cukrzycy typu 5

Objawy są podobne do innych typów cukrzycy i obejmują:

nadmierne pragnienie,

częste oddawanie moczu,

przewlekłe zmęczenie,

utratę masy ciała (często nasilającą istniejące niedożywienie),

osłabienie mięśni.

Ze względu na niską masę ciała pacjentów, choroba bywa błędnie diagnozowana jako cukrzyca typu 1.

Leczenie

Leczenie cukrzycy typu 5 wymaga innego podejścia niż w przypadku typu 1 i 2. Kluczowe elementy terapii to:

Poprawa stanu odżywienia – odpowiednia podaż kalorii i białka.

Indywidualnie dobrana insulinoterapia (często w mniejszych dawkach niż w typie 1).

Stała kontrola poziomu glukozy we krwi.

Edukacja żywieniowa.

W niektórych przypadkach poprawa stanu odżywienia znacząco poprawia kontrolę glikemii.

Dlaczego to ważne?

Szacuje się, że miliony osób na świecie – zwłaszcza w Azji i Afryce – mogą cierpieć na tę postać cukrzycy, jednak przez lata była ona błędnie klasyfikowana jako typ 1 lub 2. Uznanie cukrzycy typu 5 za odrębną jednostkę chorobową ma ogromne znaczenie dla:

właściwej diagnostyki,

skuteczniejszego leczenia,

planowania globalnych strategii zdrowotnych.

Cukrzyca typu 5 to nowo wyróżniona forma cukrzycy związana z przewlekłym niedożywieniem i zaburzeniami funkcji trzustki. Różni się mechanizmem powstawania od typów 1 i 2, dlatego wymaga odmiennego podejścia terapeutycznego. Jej oficjalne uznanie przez International Diabetes Federation stanowi ważny krok w kierunku lepszego zrozumienia globalnych problemów metabolicznych.