Czym jest metoda przymostkowa?

Metoda przymostkowa (ang. parasternal approach) to technika dostępu chirurgicznego lub diagnostycznego polegająca na wykonaniu nacięcia wzdłuż bocznego brzegu mostka, bez jego przecinania. Umożliwia dotarcie do struktur przedniego śródpiersia, osierdzia, serca oraz wybranych obszarów opłucnej przy mniejszej inwazyjności niż klasyczna sternotomia pośrodkowa.

Dostęp przymostkowy znajduje zastosowanie zarówno w kardiochirurgii, torakochirurgii, jak i w wybranych procedurach diagnostycznych.

Podstawy anatomiczne

Cięcie wykonywane jest zazwyczaj:

  • równolegle do mostka,
  • w przestrzeni międzyżebrowej (najczęściej II–V),
  • jednostronnie (prawostronnie lub lewostronnie – zależnie od wskazań).

Preparowanie tkanek odbywa się bez przecinania mostka, co zmniejsza:

  • uraz operacyjny,
  • ryzyko niestabilności klatki piersiowej,
  • powikłania związane z gojeniem kości.


Zastosowania kliniczne

1️⃣ Kardiochirurgia małoinwazyjna

Dostęp przymostkowy wykorzystywany jest m.in. w:

  • wybranych operacjach zastawki mitralnej,
  • zabiegach na zastawce aortalnej (mini-thorakotomia),
  • implantacjach urządzeń wspomagających krążenie,
  • zabiegach zamknięcia ubytków przegrody międzyprzedsionkowej.

Pozwala na ograniczenie rozległości zabiegu przy zachowaniu odpowiedniej widoczności pola operacyjnego.

2️⃣ Chirurgia śródpiersia

Metoda przymostkowa bywa stosowana do:

  • biopsji guzów przedniego śródpiersia,
  • usuwania grasiczaków,
  • diagnostyki zmian nowotworowych,
  • dostępu do węzłów chłonnych.

3️⃣ Procedury diagnostyczne i interwencyjne

W wybranych przypadkach dostęp przymostkowy umożliwia:

  • wykonanie okna osierdziowego,
  • drenaż jamy opłucnej,
  • dostęp do struktur serca przy ograniczonym polu operacyjnym.

Zalety metody przymostkowej

✔ Brak konieczności przecięcia mostka
✔ Mniejsze ryzyko powikłań kostnych
✔ Krótszy czas rekonwalescencji
✔ Mniejszy ból pooperacyjny
✔ Lepszy efekt kosmetyczny

W porównaniu z klasyczną sternotomią metoda przymostkowa jest mniej traumatyzująca dla pacjenta i może skracać hospitalizację.


Ograniczenia i ryzyko

Mimo zalet, metoda ta nie jest odpowiednia w każdej sytuacji. Ograniczenia obejmują:

  • mniejszą ekspozycję pola operacyjnego,
  • trudności techniczne przy rozległych zmianach,
  • konieczność dużego doświadczenia operatora.

Możliwe powikłania obejmują:

  • krwawienie,
  • uszkodzenie struktur międzyżebrowych,
  • powikłania oddechowe,
  • infekcję rany.


Metoda przymostkowa to małoinwazyjny dostęp chirurgiczny w obrębie klatki piersiowej, umożliwiający wykonanie wybranych procedur kardiochirurgicznych i torakochirurgicznych bez konieczności przecinania mostka.

Stanowi wartościową alternatywę dla sternotomii pośrodkowej u odpowiednio kwalifikowanych pacjentów, zmniejszając obciążenie operacyjne i przyspieszając rekonwalescencję.