Łagodne położeniowe zawroty głowy to jedno z najczęstszych zaburzeń układu równowagi. W medycynie określane jest jako Łagodne położeniowe zawroty głowy (BPPV).
Choroba objawia się krótkotrwałymi epizodami zawrotów głowy, które pojawiają się podczas zmiany pozycji ciała – np. przy wstawaniu, schylaniu się czy obracaniu głowy.


Mechanizm powstawania

Za utrzymanie równowagi odpowiada błędnik znajdujący się w uchu wewnętrznym. W jego strukturach znajdują się drobne kryształki (tzw. otolity), które pomagają w odbieraniu bodźców ruchowych.

W BPPV dochodzi do:

przemieszczenia tych kryształków,
ich przemieszczania się do kanałów półkolistych,
zaburzenia odbioru bodźców równowagi.

W efekcie mózg otrzymuje błędne informacje o ruchu, co powoduje uczucie wirowania.


Objawy

Typowe objawy to:

nagłe, krótkotrwałe zawroty głowy (kilka–kilkadziesiąt sekund),
uczucie wirowania otoczenia,
zawroty przy zmianie pozycji głowy,
nudności, czasem wymioty,
zaburzenia równowagi.

Objawy często pojawiają się np. podczas:

przewracania się w łóżku,
wstawania,
patrzenia w górę lub w dół.


Diagnostyka

Rozpoznanie opiera się na badaniu klinicznym oraz charakterystycznych objawach.

Lekarz może wykonać:

test Dix-Hallpike’a (wywołujący zawroty),
obserwację oczopląsu (mimowolnych ruchów gałek ocznych).

Badania obrazowe zwykle nie są konieczne.


Leczenie

Najskuteczniejszą metodą leczenia są tzw. manewry repozycyjne, które mają na celu przemieszczenie kryształków do właściwego miejsca.

Najczęściej stosuje się:

manewr Epleya,
manewr Semonta.

Dodatkowo:

zaleca się unikanie nagłych ruchów głową,
w niektórych przypadkach stosuje się leki przeciwwymiotne.

Łagodne położeniowe zawroty głowy mają zazwyczaj dobry przebieg. U wielu pacjentów objawy ustępują po zastosowaniu odpowiednich manewrów, choć możliwe są nawroty. U wielu pacjentów objawy ustępują po zastosowaniu odpowiednich manewrów, choć możliwe są nawroty.